Główny czujnik temperatury silnika w BMW E39 znajdziesz pod kolektorem dolotowym, ale jego lokalizacja różni się w zależności od wersji silnikowej.
- W BMW E39 występują zazwyczaj dwa główne czujniki temperatury: jeden w głowicy silnika (dla ECU i wskaźnika) i drugi na chłodnicy (dla wentylatora).
- W silnikach benzynowych R6 (M52, M54) czujnik temperatury silnika jest ukryty pod kolektorem dolotowym, co utrudnia dostęp.
- W silnikach benzynowych V8 (M62) czujnik znajduje się z tyłu kolektora ssącego, a w Dieslach (M47, M57) w bloku lub głowicy silnika.
- Główny czujnik w głowicy jest często podwójny (4-pinowy), wysyłając sygnały oddzielnie do sterownika silnika (ECU) i na deskę rozdzielczą.
- Typowe objawy uszkodzenia to: błędne wskazania na desce, problemy z rozruchem, nierówna praca silnika i zwiększone spalanie.
- Diagnostyka obejmuje odczyt danych z komputera (INPA) oraz sprawdzenie rezystancji czujnika i stanu okablowania.
Rola czujnika temperatury silnika: cichy bohater pod maską
Czujnik temperatury płynu chłodzącego, często określany jako ECT (Engine Coolant Temperature sensor), to jeden z tych elementów, o których przypominamy sobie dopiero, gdy zaczynają sprawiać problemy. A jego rola w BMW E39 jest naprawdę kluczowa! To właśnie on dostarcza sterownikowi silnika (ECU/DME) precyzyjnych informacji o aktualnej temperaturze jednostki. Na podstawie tych danych komputer dobiera odpowiednią dawkę paliwa, kąt zapłonu oraz steruje innymi parametrami pracy silnika. Dzięki temu silnik pracuje optymalnie w każdych warunkach, niezależnie od tego, czy jest zimny, czy rozgrzany. Prawidłowe działanie czujnika to podstawa dla ekonomicznego spalania, stabilnej pracy silnika i jego długowieczności. Jeśli czujnik zaczyna "kłamać", cała strategia pracy silnika może zostać zaburzona, prowadząc do wielu nieprzyjemnych konsekwencji.
Jeden samochód, kilka czujników? Rozwiewamy wątpliwości na starcie
Wielu właścicieli BMW E39 zastanawia się, ile właściwie czujników temperatury jest w ich samochodzie i który z nich jest ten "najważniejszy". To bardzo dobre pytanie, bo faktycznie, w większości modeli E39 znajdziemy zazwyczaj dwa główne czujniki temperatury płynu chłodzącego. Jeden z nich, ten kluczowy dla pracy silnika, jest wkręcony bezpośrednio w głowicę silnika. Drugi natomiast, zlokalizowany na dole chłodnicy, ma nieco inną, choć równie istotną funkcję.
Skupmy się na tym pierwszym, umiejscowionym w głowicy silnika. To on jest prawdziwym sercem układu pomiarowego. Co ciekawe, w BMW E39 często jest to czujnik podwójny, 4-pinowy. Co to oznacza w praktyce? W jednej obudowie znajdują się dwa niezależne obwody pomiarowe. Jeden z nich wysyła sygnał o temperaturze bezpośrednio do wskaźnika na desce rozdzielczej, dzięki czemu widzimy, jak bardzo rozgrzany jest nasz silnik. Drugi obwód dostarcza dane do sterownika silnika (ECU/DME). Taki podział jest bardzo praktyczny awaria jednego z obwodów może skutkować na przykład błędnymi wskazaniami na zegarach, podczas gdy silnik będzie pracował prawidłowo, lub odwrotnie. To ważne rozróżnienie przy diagnostyce.

Gdzie dokładnie szukać czujnika temperatury w BMW E39? Precyzyjna lokalizacja
Lokalizacja czujnika temperatury płynu chłodzącego w BMW E39 to temat, który potrafi przyprawić o ból głowy, zwłaszcza jeśli nigdy wcześniej nie szukało się tego elementu. Co więcej, jego umiejscowienie może się nieznacznie różnić w zależności od konkretnej wersji silnikowej. Dlatego tak ważne jest, aby wiedzieć, gdzie dokładnie zajrzeć, zanim zaczniemy demontować pół samochodu. Przyjrzyjmy się najpopularniejszym jednostkom napędowym w E39.
Silniki benzynowe R6 (M52, M54): ukryty pod kolektorem dolotowym
W przypadku najpopularniejszych silników benzynowych R6, takich jak M52 czy M54, główny czujnik temperatury płynu chłodzącego (ECT) jest umiejscowiony w głowicy silnika. Niestety, dostęp do niego jest dość utrudniony, ponieważ znajduje się on pod kolektorem dolotowym. To właśnie tam, w tylnej części głowicy, zazwyczaj po stronie pasażera, należy go szukać. To sprawia, że jego wymiana nie jest najprostszym zadaniem i wymaga pewnej dozy cierpliwości oraz odpowiednich narzędzi, a czasem nawet częściowego demontażu kolektora.
Silniki benzynowe V8 (M62): spojrzenie za kolektor ssący
Właściciele BMW E39 z silnikami benzynowymi V8, takimi jak M62, mają nieco inną lokalizację czujnika. W tych jednostkach czujnik temperatury znajduje się z tyłu kolektora ssącego. Dostęp do niego jest zazwyczaj nieco łatwiejszy niż w przypadku R6, ale nadal wymaga precyzji i uwagi. Warto wiedzieć, gdzie dokładnie skierować wzrok, aby nie tracić czasu na szukanie.
Silniki Diesla (M47, M57): kluczowy punkt w układzie chłodzenia
Jeśli chodzi o silniki Diesla, takie jak popularne M47 (2.0d) czy M57 (2.5d, 3.0d), czujnik temperatury płynu chłodzącego również jest zamontowany w bloku silnika lub głowicy. Dokładne umiejscowienie może się różnić w zależności od konkretnego wariantu jednostki, ale zazwyczaj znajdziemy go w okolicach termostatu lub w tylnej części głowicy. Zawsze warto zajrzeć do dokumentacji technicznej dla swojego konkretnego modelu, aby mieć pewność.
Drugi, równie ważny: lokalizacja czujnika na chłodnicy i jego funkcja
Pamiętacie, jak wspominałem o dwóch głównych czujnikach? Ten drugi, choć nie wpływa bezpośrednio na mieszankę paliwową, jest równie ważny dla prawidłowego funkcjonowania układu chłodzenia. Znajduje się on na dole chłodnicy, zazwyczaj wkręcony w wąż wylotowy. Jego główną funkcją jest sterowanie wentylatorem elektrycznym. Kiedy temperatura płynu chłodzącego osiągnie określony próg, czujnik ten wysyła sygnał do sterownika, który włącza wentylator, aby schłodzić płyn. Jeśli ten czujnik zawiedzie, wentylator może nie włączyć się w odpowiednim momencie, co w skrajnych przypadkach może prowadzić do przegrzania silnika.
Uszkodzony czujnik temperatury w E39: typowe objawy, które powinny cię zaniepokoić
Kiedy czujnik temperatury płynu chłodzącego zaczyna szwankować, BMW E39 potrafi wysyłać bardzo wyraźne sygnały. Jako Szymon Majewski, widziałem już wiele takich przypadków i zawsze powtarzam, że nie wolno lekceważyć tych objawów. Wczesna diagnostyka może uchronić nas przed poważniejszymi problemami. Oto najczęstsze sygnały, które powinny zapalić czerwoną lampkę:
- Nieprawidłowe wskazania na desce rozdzielczej: To chyba najbardziej oczywisty objaw. Wskaźówka temperatury może leżeć (pokazując zimny silnik, mimo że jest już rozgrzany), wchodzić na czerwone pole na zimnym silniku, lub po prostu dziwnie skakać.
- Problemy z rozruchem zimnego silnika: Jeśli czujnik podaje błędne dane do ECU, komputer może nieprawidłowo dobrać mieszankę paliwową. Skutkuje to zalewaniem silnika lub utrudnionym startem, zwłaszcza w chłodne dni.
- Zwiększone zużycie paliwa: Silnik, który "myśli", że jest zimny, będzie pracował na bogatszej mieszance paliwowej, co bezpośrednio przekłada się na wyższe spalanie.
- Nierówna praca silnika: Szczególnie na zimno, silnik może pracować nierówno, dławić się lub mieć niestabilne obroty, ponieważ ECU otrzymuje fałszywe informacje o temperaturze.
- Błędy w komputerze diagnostycznym: Uszkodzony czujnik często generuje konkretne kody błędów, które można odczytać za pomocą odpowiedniego oprogramowania.
- Problemy z działaniem wentylatora chłodnicy: Jeśli uszkodzony jest czujnik na chłodnicy, wentylator może nie włączać się wcale lub pracować non-stop, nawet gdy silnik jest zimny.
Jak samodzielnie zdiagnozować problem? Proste metody weryfikacji
Zanim zabierzesz się za wymianę czujnika, co, jak już wiemy, bywa w E39 dość karkołomne, kluczowa jest prawidłowa diagnostyka. Niejednokrotnie widziałem, jak ludzie wymieniali czujniki na oślep, a problem leżał zupełnie gdzie indziej. Oto kilka sprawdzonych metod, które pomogą ci ustalić przyczynę usterki.
Test zegarów: czy winny jest licznik, czy czujnik?
Jeśli wskazówka temperatury na desce rozdzielczej zachowuje się dziwnie, warto najpierw wykluczyć problem z samym licznikiem. Możesz spróbować porównać wskazania na zegarach z danymi odczytanymi z komputera diagnostycznego (o czym za chwilę). Jeśli komputer pokazuje prawidłową temperaturę, a wskazówka na desce wariuje, problem może leżeć po stronie licznika lub okablowania do niego, a nie samego czujnika.
Diagnostyka komputerowa (INPA/ISTA): co mówią dane z ECU?
To moim zdaniem najskuteczniejsza metoda diagnostyki. Podłączenie samochodu pod komputer z odpowiednim oprogramowaniem, takim jak INPA czy ISTA, pozwala na odczytanie temperatury płynu chłodzącego "na żywo" bezpośrednio z ECU. Możesz wtedy porównać tę wartość ze wskazaniami na desce rozdzielczej. Jeśli wartości są znacząco różne lub czujnik w ogóle nie podaje danych, masz winowajcę. Dodatkowo, za pomocą multimetru możesz zmierzyć rezystancję czujnika. Wartości rezystancji zmieniają się wraz z temperaturą im wyższa temperatura, tym niższa rezystancja. Prawidłowe wartości dla danego czujnika znajdziesz w dokumentacji technicznej lub internecie.
Sprawdzenie wtyczki i przewodów: czasem rozwiązanie jest prostsze, niż myślisz
Zanim zaczniesz grzebać głębiej, poświęć chwilę na wizualną inspekcję. Czasem rozwiązanie problemu jest banalnie proste. Sprawdź wtyczkę prowadzącą do czujnika czy nie jest zaśniedziała, skorodowana, czy piny nie są wygięte. Obejrzyj przewody, czy nie są przetarte, uszkodzone mechanicznie lub przegryzione przez gryzonie. Luźne połączenie lub uszkodzony przewód to częsta przyczyna błędnych odczytów, a ich naprawa jest znacznie łatwiejsza i tańsza niż wymiana czujnika.
Wymiana czujnika temperatury silnika w E39: praktyczny poradnik
Decydując się na wymianę czujnika temperatury w BMW E39, musisz być przygotowany na to, że w niektórych wersjach silnikowych, zwłaszcza R6, może to być zadanie wymagające cierpliwości i nieco gimnastyki. Dostęp jest często utrudniony, ale z odpowiednim przygotowaniem i narzędziami, jest to jak najbardziej do zrobienia samodzielnie.
Niezbędne narzędzia i przygotowanie stanowiska pracy
Przed przystąpieniem do pracy upewnij się, że masz pod ręką wszystko, co potrzebne. To zaoszczędzi ci nerwów i czasu. Ja zawsze polecam przygotować:
- Klucze płaskie i nasadowe (najczęściej 19mm lub 22mm, ale sprawdź dla swojego czujnika).
- Pojemnik na płyn chłodzący (około 2-3 litry).
- Nowy czujnik z nową uszczelką (to bardzo ważne!).
- Śrubokręty.
- Szmatki, rękawiczki ochronne.
- Latarka (dostęp jest często ograniczony, a światło niezbędne).
- Ewentualnie szczypce do opasek zaciskowych.
Pamiętaj o bezpieczeństwie: pracuj na zimnym silniku, aby uniknąć poparzeń gorącym płynem chłodzącym.
Jak uzyskać dostęp do czujnika pod kolektorem? Sprawdzone triki
To jest największe wyzwanie, zwłaszcza w silnikach R6. Czujnik jest ukryty głęboko pod kolektorem dolotowym. Czasem, aby uzyskać lepszy dostęp, konieczne jest częściowe demontowanie innych elementów, takich jak obudowa filtra powietrza, przepustnica, a nawet odkręcenie kilku śrub mocujących kolektor dolotowy. Nie zawsze trzeba go całkowicie zdejmować, ale lekkie odsunięcie może znacząco ułatwić manewrowanie kluczem. Bądź cierpliwy i nie forsuj niczego na siłę uszkodzenie plastikowych elementów kolektora to dodatkowy problem.
Wymiana krok po kroku: o czym musisz pamiętać, by uniknąć błędów?
Kiedy już uzyskasz dostęp do czujnika, sama wymiana nie jest skomplikowana. Oto jak to zrobić:
- Spuszczenie części płynu chłodzącego: To absolutna podstawa. Odkręć korek zbiorniczka wyrównawczego i odkręć kranik spustowy na dole chłodnicy (lub odepnij najniższy wąż). Spuść około 2-3 litry płynu do czystego pojemnika. To zapobiegnie wylaniu się płynu po wykręceniu czujnika.
- Odłączenie wtyczki od czujnika: Zlokalizuj wtyczkę czujnika i delikatnie ją odepnij. Często wymaga to naciśnięcia zatrzasku.
- Wykręcenie starego czujnika: Za pomocą odpowiedniego klucza (zazwyczaj nasadowego) ostrożnie wykręć stary czujnik z głowicy. Pamiętaj, że w tym momencie może wylać się jeszcze trochę płynu.
- Montaż nowego czujnika z nową uszczelką: To bardzo ważny krok. Zawsze używaj nowej uszczelki (najczęściej oringu), która jest dołączona do nowego czujnika. Delikatnie wkręć nowy czujnik ręką, aby upewnić się, że gwint wchodzi prosto, a następnie dokręć go kluczem z odpowiednim momentem (nie za mocno, aby nie uszkodzić gwintu w głowicy!).
- Podłączenie wtyczki: Podłącz wtyczkę do nowego czujnika, upewniając się, że zatrzask wskoczył na swoje miejsce.
- Uzupełnienie płynu chłodzącego i odpowietrzenie układu: Wlej spuszczony wcześniej płyn z powrotem do układu. Następnie uruchom silnik, ustaw ogrzewanie na maksimum i odpowietrz układ chłodzenia. W BMW E39 zazwyczaj odbywa się to poprzez odkręcenie małych śrubek odpowietrzających na obudowie termostatu lub na wężach, aż do momentu, gdy z nich zacznie wypływać sam płyn bez pęcherzyków powietrza. Kontroluj poziom płynu w zbiorniczku wyrównawczym.

Jaki czujnik temperatury kupić do BMW E39? Polecane marki
Wybór odpowiedniego czujnika temperatury to nie tylko kwestia ceny, ale przede wszystkim jakości i precyzji działania. Na rynku dostępnych jest wiele zamienników, ale nie wszystkie są sobie równe. Pamiętaj, że czujnik temperatury to "oczy" sterownika silnika jego nieprawidłowe działanie może prowadzić do wielu problemów, dlatego warto zainwestować w sprawdzoną część.
Oryginał (OEM) vs. zamienniki: co wybrać, by nie żałować?
Zawsze, gdy budżet na to pozwala, oryginalne części (OEM - Original Equipment Manufacturer) są najlepszym wyborem. Masz wtedy pewność, że czujnik będzie działał dokładnie tak, jak przewidział producent samochodu, a jego trwałość będzie na najwyższym poziomie. Jednak nie zawsze jest to opcja ekonomiczna. Na szczęście na rynku dostępne są wysokiej jakości zamienniki, które oferują zbliżoną precyzję i trwałość do oryginału, ale w niższej cenie. Kluczem jest wybór renomowanych producentów, którzy dostarczają części na pierwszy montaż lub są znani z wysokiej jakości swoich produktów.
Przeczytaj również: Jaki olej do silnika? Rozszyfruj etykiety i chroń swoje auto!
Polecani producenci na polskim rynku i numery części
Kiedy szukasz zamiennika, postaw na sprawdzone marki. Ja osobiście polecam kilku producentów, którzy cieszą się dobrą opinią wśród mechaników i użytkowników BMW:
- VDO: Często jest to dostawca części na pierwszy montaż dla BMW, więc ich produkty są praktycznie identyczne z oryginałem, ale bez logo BMW na opakowaniu. To zawsze bezpieczny wybór.
- Mahle: Kolejny renomowany producent, znany z wysokiej jakości komponentów silnikowych, w tym czujników.
- Febi Bilstein: Oferuje szeroki asortyment części zamiennych, w tym czujniki, o dobrej relacji ceny do jakości.
- Hella: Znany producent elektroniki samochodowej, również oferujący godne polecenia czujniki.
Zawsze upewnij się, że kupujesz czujnik przeznaczony do konkretnego modelu silnika w Twoim BMW E39. Przykładowy numer oryginalnej części (OE BMW) dla podwójnego czujnika temperatury, który jest często stosowany w E39, to 13621703993. Przy zakupie zamiennika warto podać ten numer sprzedawcy, aby upewnić się, że otrzymasz właściwą część.
